Nga Qamil Gjyrezi

Orkestra Rinore e Ballkanit Perëndimor, nën drejtimin e dirigjentit Desar Sulejmani, po zhvillon disa koncerte muzikore në qytetin e Shkodrës. Muzika e dhomës merr një rëndësi të veçantë për këtë orkestër, e cila përbëhet nga instrumentistë të rinj dhe shumë të talentuar, jo vetëm nga Europa, por edhe nga Venezuela.

Muzika e dhomës është një formë e muzikës klasike e shkruar për një grup të vogël instrumentesh. Ajo zakonisht ka nga një instrumentist për çdo pjesë dhe interpretohet pa dirigjent, duke qenë e konceptuar për t’u luajtur në ambiente të vogla ose hapësira pallatesh, në vend të sallave të mëdha të koncerteve. Muzika e dhomës nisi si një formë intime dhe shoqërore e muzikës, e interpretuar në grupe të vogla në oborret dhe shtëpitë europiane të shekujve XV dhe XVI, duke evoluar më pas në një formë arti të dallueshme, profesionale dhe të rafinuar gjatë shekujve XVII dhe XVIII.

Koncerti në Kishën Katolike “Don Bosko” – 8 gusht 2026

Koncerti i parë i muzikës së dhomës i WBYO u zhvillua në ambientet e Kishës së Motrave Stigmatine, pranë kompleksit “Don Bosko” në Shkodër. Programi solli vepra të repertorit klasik europian dhe krijime bashkëkohore, të interpretuara nga ansamble të vogla të përbëra nga muzikantë të rinj të orkestrës.

Atmosfera intime e kishës nxori në pah dialogun muzikor mes instrumentistëve dhe cilësinë artistike të interpretimit. Në koncertin në Kishën Katolike “Don Bosko”, instrumentistët e Orkestrës Rinore të Ballkanit Perëndimor interpretuan muzikë dhome të autorëve të njohur si John Williams, me “Olympic Spirit Fanfare”; August Klughardt (1847–1902), me “Nexus Winds”; Dmitri Shostakovich (1906–1975), me “Five Pieces for Violin, Cello and Piano”; Sergei Prokofiev (1891–1953), me “Allegro sostenuto” nga String Quartet No. 2, Op. 92; Claude Debussy (1862–1918), me “Beau Soir”; Gustav Mahler (1860–1911), me “Piano Quartet”; Willy Hess (1906–1997), me “First Quintet for Contrabassoon and String Quartet”, Op. 63; si dhe muzikë nga ABBA, muzikë popullore irlandeze dhe “Three Brass Cats” të Chris Hazell (1948).

Në program u përfshi edhe WBYO 2026 Brass Ensemble, i drejtuar me profesionalizëm nga Franz Wagnermeyer. Instrumentistët e rinj interpretuan me nivel të lartë artistik, stil, intonacion dhe një komunikim të veçantë muzikor.

Koncerti në Institutin “Yunus Emre” – 9 gusht 2026

Në oborrin e Institutit “Yunus Emre” u organizua një mbrëmje e dytë me muzikë dhome, e cila vuri theksin te dialogu ndërkulturor përmes muzikës. Programi përfshiu vepra të kompozitorëve të njohur të muzikës klasike, si edhe krijime të kompozitorëve turq dhe autorëve të rinj nga Ballkani Perëndimor.

Ky koncert krijoi një urë artistike mes traditës muzikore europiane dhe asaj turke, duke promovuar bashkëpunimin kulturor dhe vlerat që ai përfaqëson.

Orkestra Rinore e Ballkanit Perëndimor u takua edhe me dashamirësit e muzikës në Institutin “Yunus Emre” në Shkodër. Në koncert, ku interpretuan muzikantë të rinj dhe të talentuar nga vende të ndryshme, përveç veprave të përzgjedhura të muzikës klasike, u interpretuan edhe krijime të kompozitorëve turq, si dhe melodi tradicionale turke.

Krahas shumë autorëve të njohur të muzikës së dhomës, instrumentistët e rinj interpretuan vepra të kompozitorëve turq si Ulvi Cemal Erkin (1906–1972), me “Allegro ma non troppo” nga String Quartet, si dhe Nuri Sami Koral (1908–1990). Në program u përfshi gjithashtu edhe një melodi tradicionale turke.

Nuri Sami Koral dhe Ulvi Cemal Erkin, ndërthurja e muzikës turke me teknikat e muzikës klasike perëndimore

Kompozitori Nuri Sami Koral simbolizon ndërthurjen e traditës muzikore turke me teknikat e muzikës klasike perëndimore. Makamet dhe meloditë popullore shërbejnë si shenja të identitetit kulturor turk, ndërsa polifonia simbolizon modernizimin dhe hapjen drejt kulturës europiane. Ritmet dhe ngjyrimet melodike përcjellin kujtesën historike dhe shpirtin e traditës anatoliane.

Edhe muzika e Ulvi Cemal Erkin simbolizon dialogun mes Lindjes dhe Perëndimit. Ai përdor meloditë popullore, makamet dhe ritmet aksak si shenja të identitetit kombëtar turk. Harmonia dhe format klasike europiane përfaqësojnë modernitetin dhe universalitetin artistik. Kontrastet e timbrit, ritmit dhe dinamikës krijojnë një narrativë emocionale që lidh traditën me bashkëkohoren.

Muzika e tij shpreh identitet kulturor, liri krijuese dhe komunikim ndërkulturor. Në përfundim, ndërthurja e muzikës lindore me teknikat e muzikës klasike perëndimore krijon një dialog unik ndërkulturor dhe një gjuhë artistike të pasur, ku tradita dhe moderniteti bashkëjetojnë dhe plotësojnë njëra-tjetrën.