Poetja dhe fotografja e njohur shkodrane Rozafa Shpuza vjen para lexuesit me vëllimin e saj më të ri poetik, “Vetimat e shuejnë inatin n’Bunë”, një ndërtim estetik i vetëdijshëm ku poezia shndërrohet në laborator kujtese, përjetimi qytetas dhe reflektimi ekzistencial.
Që në titull, libri krijon një tension simbolik mes shpërthimit dhe qetësimit, duke ndërtuar një metaforë që përshkon gjithë strukturën e veprës. Përplasja mes brendësisë së subjektit lirik dhe botës përreth prodhon një poezi të dendur, vizuale dhe thellësisht të ndjeshme.
Një nga shtyllat kryesore të vëllimit është konceptimi i qytetit si entitet poetik autonom. Ai nuk paraqitet si sfond, por si trup, kujtesë dhe ndërgjegje. Në vargjet e Shpuzës, qyteti frymon në pullaze, kalldrëme, dritare e objekte të zakonshme, duke u shndërruar në një arkiv emocionesh dhe përjetimesh.
Subjekti lirik dhe hapësira urbane ndërthuren deri në pikën e padallueshmërisë, duke krijuar një simbiozë ku identiteti personal ndërtohet përmes qytetit dhe anasjelltas. Kujtesa në këtë vëllim nuk është nostalgji e thjeshtë, por mekanizëm rishkrimi dhe rivlerësimi i së shkuarës në dialog me të tashmen.
“Vetimat e shuejnë inatin n’Bunë” shënon një tjetër hap të rëndësishëm në krijimtarinë e Rozafa Shpuzës, duke e vendosur poezinë e saj në një hapësirë ku qyteti, kujtesa dhe ekzistenca bashkëjetojnë në një gjuhë të matur, por emocionalisht të fuqishme.
